درمان داروی و انتظار:
درمان سنگ ادراری با دارو اکثرا برای پیشگیری از تشکیل مجدد سنگ می باشد . در موارد سنگ اسید اوریکی احتمال از بین رفتن سنگ با قلیایی کردن ادرار وجود دارد ولی در بقیه سنگها درمان داروی موثر نمی باشد.
درمان مرحله حاد :
موارد حاد و شروع درد ناگهانی مسکن های NSAID و مواد مخدر میتوان برای کنترل درد استفاده کرد و معمولا از شیاف دیکلوفناک و ایندومتاسین بهتر جواب میدهد. داروهای را هم برای باز کردن حالب در مطالعات گزارش شده که متوان برای کمک به دفع سنگ استفاده کرد. از این داروها میتوان به آنتی کولی نرژیکها ( قرص هیوسین و دیسیکلومین) ، برونکودیلاتورها ( قرص تئوفلین) و الفا آنتاگونیست (ترازوسین و تامسولوسین )اشاره کرد. داروهای همانند سیستون( Cystone) و Rowatinex نیز در درمان برای کمک به دفع سنگ استفاده میشود ولی در منابع علمی تایید نشده است. تا حد امکان و در صورت تحمل بهتر است از مسکن ها کمتر استفاده شود چون دفع سنگ را به تاخیر میاندازد. این مسکنها هم حرکات پریستالتیسم حالب مهار میکند و هم تولید ادرار کم میشود و این دو علت باعث دفع نشدن سنگ خواهد شد . مایعات مصرفی نیز بایستی در حد نرمال باشد و مصرف بیش از حد مایعات و یا سرم تراپی بیش از حد نرمال گشادی حالب ایجاد کرده و قدرت دفع سنگ توسط حالب کمتر میشود. حرکات پرشی و بالا پایین رفتن از پله میتواند کمک کننده باشد. با تمام اوصاف سنگهای حالب بایستی جدی گرفته شود بخاطر اینکه درد کلیه گذرا هستش و در صورت بی اعتنایی و جدی نگرفتن مسئله حتی سنگ های کوچک نیز باعث از بین رفتن کلیه خواهد شد! به همین منظور بایستی بیمار چه درد داشته باشد و چه نداشته باشد پیگیری بعد از دو الی سه هفته داشته باشد و با یک سونوگرافی ساده خیالش را از نظر وضعیت کارکرد کلیه راحت کند.
موارد نیاز به مداخله و عمل جراحی:
در موارد دردهای غیر قابل کنترل همراه با تهوع استفراغ شدید ، تب و لرز ، تک کلیه و یا انسداد دو طرفه و افراد دیابتی و یا حامله مداخله جراحی یورتروسکوپی و گذاشتن استنت یا لوله حالبی و نفروستومی میتواند مشکل بیمار را حل کند و باعث پیشگیری از اتفاقات غیر منتظره شود.
پیشگیری از تشکیل سنگ:
بیشتر سنگهای سیستم ادراری در افرادی ایجاد می شود که ادرار اسیدی و غلیظ دارند و در حضور این دو عامل ، ترکیبات تشکیل دهنده ای سنگ ( کلسیم ، اگزالات و اسید اوریک) تجمع و کریستال ایجاد کرده و در نهایت تبدیل به سنگهای بزرگ میشود. بعضی عوامل تشدید کننده و مهار کننده هم دخیل می باشد. در این میان مهمترین فاکتور اسیدی بودن ادرار است که با کبد چرب ، چاقی و تجمع بافت چربی در زیر پوست و اطراف احشاء داخل شکم ، مصرف غذاهای گوشتی و چربی و مواد قندی ارتباط مستقیم دارد. در این افراد با اسیدیته بدنی بالا ، ادرار نیز اسیدی بوده وبعنوان تشدید کننده و شتاب دهنده تشکیل سنگ عمل می کندد و از طرف دیگر محیط اسیدی باعث دفع کلسیم بیشتر در ادرار میگردد که با این دو عامل خطر تشکیل و عود سنگ نیز بیشتر خواهد بود.
همچنین با اثر مستقیم اسید روی استخوانها ،املاح و کلسیم از استخوانها بیشتر آزاد میشود و مطمئنا با از دست دادن املاح استخوانی پوکی استخوانی بخصوص در افرادی که ورزش نمی کنند و تحرک کمتری دارند ، بویژه در خانمهای سن بالا و چاق بیشتر خواهد شد و همراه پوکی استخوان تشکیل سنگ در سیستم ادراری نیز بیشتر دیده خواهد شد. به عبارتی سنگ کلیه همان املاح استخوانی فرد بیمار است که در محیط اسیدی و با غلظت ادراری بالا در کلیه جمع شده و بشکل سنگ در آمده است!
یکی دیگر از مواد تشکیل دهنده سنگهای کلیه اگزالات هست که در افراد چاق و با کبد چرب ، تولید اگزالات در داخل بدن افزایش نیز پیدا کرده و دفع این ماده درسیستم ادراری نیز بیشتر خواهد شد و این ماده اگزالات میتواند در تشکیل سنگ سیستم ادراری مشارکت مستقیم داشته باشد.
پس در نتیجه ترکیب مواد تشکیل دهنده سنگ ( اگزالات ، کلسیم و اسید اوریک ) در حضور ادرار غلیظ و اسیدی ، تشکیل سنگ در دستگاه سیستم ادراری ایجاد خواهد شد. بنابرین درمان و پیشگیری سنگ بایستی برحسب اصلاح این چرخه ای معیوب در بدن باشد. بیشترین عوامل کمک کننده در پیشگیری و درمان سنگها سیستم ادراری ،افزایش حجم عضلات بدن و کم کردن انباشت چربی بدن و اصلاح کبد چرب ، افزایش فشار روی استخوانها می باشد. برای رسیدن به این اهداف نیاز به ورزش مرتب و منظم ، تحرک بدنی و اصلاح رژیم غذایی داریم . در نهایت بایستی شرایط زندگی فرد تغییر داده شود . با این اوصاف، اکیدا توصیه های زیر برای جلوگیری از تشکیل و عود سنگ رعایت شود:
2. سنگ شکن برون اندامی (ESWL):
این نوع سنگ شکنی با استفاده از قدرتِ صوت انجام میشود و یک دستگاه با استفاده از مکانیسم های مختلف همانند الکترومگنتیک و یا الکتروهیدرولیک صوت با شدت بالا ایجاد میکند و در یک محاسبات هندسی این صوت به سنگ داخل کلیه منتقل می شود. برای اینکه شدت صوت با تغییر محیط کم نشود از باشتک های پر از مایع که روی آن را آغشته به ژلهای مخصوص کرده اند، استفاده می کنند. شدت و تعداد دفعات ضربه به دستگاه داده میشود و سنگ کلیه با این روش خرد میشود و تکه های ریز سنگ از طریق حالب دفع می شود . شدت این ضربات بر حسب سایز جسمانی فرد مشخص میشود و در افراد لاغر و بچه ها شدت ضربات کم و در افراد چاق شدت ضربات بیشتر می شود . باید توجه داشت که این وسیله یک گوشت کوب صوتی هست و احتمال آسیب کلیه و عوارض غیر قابل جبران ایجاد می کند. از عوارض شایع آن تجمع خون در اطراف کلیه و خون شاشی است . این آسیب کلیه در موارد نادر بخصوص در افراد پیر و با فشار خون بالا می تواند تهدید کننده زندگی باشد. افراد بایستی قبل از درمان سابقه بیماریهای قلبی و عرئقی خود را به اطلاع پزشک خود برساند . عارضه دیگر این روش درمانی عفونت ادراری و سپسیس می باشد که میتواند به عفونت بعد از سنگ شکنی برون اندامی بعلت ضعف سیستم ایمنی فردهمانند دیابت ومصرف کورتون و یا سنگ های عفونی ا رتباط داشته باشد. بایستی قبل از این روش درمانی از استریل بودن ادرار مطمئن بشویم و در صورت شک به سنگهای عفونی دو هفته قبل از سنگ شکنی درمان آنتی بیوتیک بگیرند. در همه بیماران نیاز است قبل و چند روز بعد از سنگ شکنی آنتی بیوتیک استفاده شود. این روش درمانی عوارض طولانی مدت نیز ایجاد میکند که عوارض شامل فشار خون ، نارسایی کلیه و افزایش عود سنگ می باشد . برای پیش گیری از این عوارض بهتر است تا زمانی که نیاز مبرم به این روش درمانی نباشد از انجام پرهیز شود. قبل از این روش درمانی بهتر است یک تصویربرداری قابل اطمینان همانند سی تی اسکن سنگ بیمار تایید کرده باشد و در صورت استفاده از سونوگرافی سایه سنگ مشخص باشد . در سنگهای بزرگتر از 2 سانت از یک روش درمانی جایگزین همانند لیزر یا PCNL استفاده شود. چون برای دفع این سنگها مجبور به تکرار دفعات سنگ شکنی خواهیم بود و عوارض مختلفی را برای بیمار ایجاد میکند. بعد از سنگ شکنی داروهای آنتی بیوتیک ، آلوپرینول و هیدروکلروتیازید و برونکودیلاتورها توصیه میشود. تا حد امکان از داروهای مسکن کمتر استفاده شود. مسکن در چند روز اول بعد از سنگ شکنی خونرسانی و ترمیم آسیب کلیه به تاخیر میاندازد. مایعات به حد کافی مصرف شود و در صورت احساس ضعف ، بی حالی شدید، تب لرز بخصوص در افراد دیابتی و طپش قلب و افت فشار به پزشک مربوطه و یا نزدیکترین اورژانس مراجعه کند. در خانم های حامله قدغن هست و احتمال آسیب گوش بچه در سنگ شکنی وجود دارد. در مواردی که خانم ها در سن باروری هستند قبل عکس برداری و سنگ شکن از حامله نبودن خود بایستی پزشک را مطلع سازند و در صورت مشکوک بودن توصیه به آزمایش می شود.
3. درمان آندوسکوپیک :
با توجه به جدیدترین دستاوردها در زمینه جراحی آندوسکوپیک سنگهای سیستم ادراری رو شهای مختلفی برای سنگ شکنی داخل بدنی و یا intracorporal در دسترس میباشد. امروزه روش های درمانی کمتر تهاجمی، جای روش های جراحی باز را گرفته است که یکی از این حوزه ها جراحی های بسته در دستگاه ادراری و یا آندوسکوپیک می باشد اکثر اعمال جراحی سنگ کلیه و مجاری ادراری به کمک روش آندوسکوپیک قابل انجام است. 98 درصد سنگهای کلیه به کمک جراحی آندوسکوپیک درمان می شود. امروزه رفع مشکلات مربوط به تنگی های مادرزادی دستگاه ادراری نیز به کمک روش آندوسکوپیک انجام میشود. اختلالات مادرزادی، تراشیدن تومورهای دستگاه ادراری و ... به کمک روش های آندوسکوپی و بدون نیاز به جراحی باز قابل انجام است . در تکنیک نوین تراشیدن پروستات و یا در آوردن هسته آن به کمک دستگاه لیزر با روش آندوسکوپی جدیدا در بعضی از مراکز استفاده میشود.
یکی از جدیدترین روش های درمان سنگ کلیه، شکستن سنگ و خارج کردن آن از طریق پوست است که علاوه بر سهولت و برگشت سریعتر به کار و ایجاد حداقل ضایعات جراحی و کاهش عوارض بیهوشی، سبب کوتاه شدن دوره نقاهت بیمار می شود
4. درمان جراحی باز:
همراه و ایتای مطب : 09912010822
تلفن مطب: 02188624688 - 02188065162
microscopic varicocelectomy
با عضویت در خبرنامه ما از جدید ترین تغییرات سایت آگاه شوید .
آخرین تغییرات و اخبار سایت را مستقیما از اما دریافت نمایید!